#1
·
دلیجه شاهینی کوچک
دلیجه از جهات داشتن نقاب و سبیل,چشمان سیاه,شکل بدن و بال ها,حالت پرواز,نوع رفتار,و... شبیه پسر عموهای شاهین سان خود است. طول بدن حدود 32 تا 38 سانتی متر است و هنگامیکه بالهایش را باز می کند حدود 60سانتی متر گسترده شده و بزرگتر به نظر می آید ؛ بالهای نوکتیز و دم باریک ، این پرنده را در زمره شاهینها قرار می دهد و اندازه کوچک و عادت درجا بالزدنهای طولانی ، نشانه دلیجه بودن آن است.بالها باریک و دراز و منقار کوتاه وقلاب مانند است و دم نسبتاً بلندی دارد که در انتها کمی گرد می شود. نوع نر و ماده را میتوان بوسیله اختلاف رنگ پرها تشخیص داد. به این صورت که نرها سری خاکستری رنگ دارند و پشت ماده ها تقریبا سرتاسر از پرهای قهوه ای پوشیده شده است.
در بیشتر ساعات روز تا تاریک و روشن شدن هوا به دنبال طعمه می گردد، پرواز بسیار سریع و دید قوی دارد. ابتدا در آسمان چرخ می زند و موش یا قورباغه ای را لای علفها زیر نظر گرفته و از فاصله 10تا20متری در هوا وبالای سر آن در حالیکه در جا بال می زندد ر یک موقعیت مناسب با سرعت و قدرت به پایین شیرجه رفته و مستقیماً روی سر شکار خود فرود می آید و طعمه را با چنگالهایش می گیرد پرنده بسیار جسوری است و با منقار ،گردن شکار را از سمت پشت جدا می کند و اغلب شکار را با یک پا نگه می دارد و حتی در وزش بادهای سخت با بالهای کشیده و چشمانی که به زیر خیره شده است بدون آنکه سرش را تکان دهد بی حرکت در آسمان می ماند.
معمولاً پستانداران کوچک ،مارمولک ها ،نرم تنان،موش ها، قورباغه ها یا حشرات بزرگ را شکار می کند و حتی توانایی شکار قمر یها و مرغان زیبای در حال پرواز را دارد.
دلیجه از پرندگان شکاری (روز زی)و از تیره شاهینیان است که با تکنیک خاص خود در شکار طعمه ،از گونه های دیگر به خوبی تشخیص داده می شود و دلیجه و تعدادی اندک از پرندگان دیگر از جمله پرستوهای دریایی تنها برای چند ثانیه قادرند قبل از یورش به طرف طعمه در هوا بالبال زنان درجا باقی بمانند.
در زیستگاههای مختلفی به سر می برد و معمولاً تکزی بوده و در از بین بردن جانوران موذی که به محصولات کشاورزی و باغ ها و درختان آسیب می رسانند نقش مهمی دارد.
دلیجه در مناطق باز ،درختزارها و حاشیه تالابها،روی تیرهای برق و صخره ها در نزدیکی شهرها و روستاها به سر می برد.
در علفزارها ، سواحل ، کشتزارها ، فضای باز جنگلها و گاهی در شهرها دیده می شود. در لانه متروک کلاغ و زاغی و امثال آنها ، یا روی صخره های بلند ، ساختمانها و گاهی در شکاف درختها زادوولد می کند.
غذای این پرنده را پستانداران, پرندگان و خزندگان کوچک و برخی حشرات همچون ملخ و سنجاقک تشکیل میدهد.
دلیجه از جمله پرندگان بومی ایران است و در گذشته نه چندان دور از پراکندگی فراوانی برخوردار بوده و اما در حال حاضر و طی پانزده سال گذشته اطلاع دقیق و مستندی از وضعیت این پرنده در دست نیست.
![[تصویر: 00672206470990011715.jpg]](https://parandeban.com/images/archive/axgig.com/0d386443bda51814.jpg)
در بیشتر ساعات روز تا تاریک و روشن شدن هوا به دنبال طعمه می گردد، پرواز بسیار سریع و دید قوی دارد. ابتدا در آسمان چرخ می زند و موش یا قورباغه ای را لای علفها زیر نظر گرفته و از فاصله 10تا20متری در هوا وبالای سر آن در حالیکه در جا بال می زندد ر یک موقعیت مناسب با سرعت و قدرت به پایین شیرجه رفته و مستقیماً روی سر شکار خود فرود می آید و طعمه را با چنگالهایش می گیرد پرنده بسیار جسوری است و با منقار ،گردن شکار را از سمت پشت جدا می کند و اغلب شکار را با یک پا نگه می دارد و حتی در وزش بادهای سخت با بالهای کشیده و چشمانی که به زیر خیره شده است بدون آنکه سرش را تکان دهد بی حرکت در آسمان می ماند.
معمولاً پستانداران کوچک ،مارمولک ها ،نرم تنان،موش ها، قورباغه ها یا حشرات بزرگ را شکار می کند و حتی توانایی شکار قمر یها و مرغان زیبای در حال پرواز را دارد.
دلیجه از پرندگان شکاری (روز زی)و از تیره شاهینیان است که با تکنیک خاص خود در شکار طعمه ،از گونه های دیگر به خوبی تشخیص داده می شود و دلیجه و تعدادی اندک از پرندگان دیگر از جمله پرستوهای دریایی تنها برای چند ثانیه قادرند قبل از یورش به طرف طعمه در هوا بالبال زنان درجا باقی بمانند.
در زیستگاههای مختلفی به سر می برد و معمولاً تکزی بوده و در از بین بردن جانوران موذی که به محصولات کشاورزی و باغ ها و درختان آسیب می رسانند نقش مهمی دارد.
دلیجه در مناطق باز ،درختزارها و حاشیه تالابها،روی تیرهای برق و صخره ها در نزدیکی شهرها و روستاها به سر می برد.
در علفزارها ، سواحل ، کشتزارها ، فضای باز جنگلها و گاهی در شهرها دیده می شود. در لانه متروک کلاغ و زاغی و امثال آنها ، یا روی صخره های بلند ، ساختمانها و گاهی در شکاف درختها زادوولد می کند.
غذای این پرنده را پستانداران, پرندگان و خزندگان کوچک و برخی حشرات همچون ملخ و سنجاقک تشکیل میدهد.
دلیجه از جمله پرندگان بومی ایران است و در گذشته نه چندان دور از پراکندگی فراوانی برخوردار بوده و اما در حال حاضر و طی پانزده سال گذشته اطلاع دقیق و مستندی از وضعیت این پرنده در دست نیست.
![[تصویر: 00672206470990011715.jpg]](https://parandeban.com/images/archive/axgig.com/0d386443bda51814.jpg)
